Column

Thuisblijvende moeders blokkeren emancipatie

'Dit zijn nu mijn collega's,'zegt Jany (38) en wijst met een breed gebaar naar de zeven andere moeders die met hun kind in haar New Yorkse appartement bij elkaar zijn. De peuters dansen op muziek, de moeders zitten op de houten vloer en praten met elkaar in groepjes van twee of drie. 'Ik zou niet weten wat ik zonder ze moest', zegt Jany.

Anderhalf jaar geleden ontmoette Jany haar huidige 'collega's' in een borstvoedings-ondersteuningsgroep. Nu nog maar een moeder borstvoeding geeft, is de groep omgedoopt tot speelgroep. De vrouwen komen wekelijks twee uur bij elkaar. Het zijn stay at-home mums die voor de geboorte van hun kind een goede baan hadden - advocate, fotografe, onderzoekster, wetenschapper - en nu fulltime moeder zijn.

'In Amerika zijn de werkcondities voor een advocaat slecht', zegt Karin (39). 'De sfeer is competitief. Ik werkte tachtig uur per week en kwam 's avonds nooit voor half acht thuis. Dan zag ik mijn dochter nog vijf minuten. Parttime werken was geen oplossing, dan houd ik helemaal geen tijd voor mijzelf over.'

Ook voor de andere vrouwen heeft de rekensom van eigen inkomsten, kosten van de babysitter en de hoeveelheid vrije tijd die overblijft de doorslag gegeven voor de keuze om thuis te blijven.

Er zijn ook vrouwen die er voor kiezen te blijven werken. Helen Benedict, fulltime docente journalistiek, heeft twee kinderen, drie romans geschreven en drie non-fictie boeken. 'Ik zou het vreselijk vinden als mijn dochter zo'n stay at-home mum zou worden', zegt ze. 'Maar ik zou het ook vreselijk vinden als ze haar kinderen maar vijf minuten per dag zou kunnen zien.' Zelf heeft Helen de huishoudelijke zorg altijd met haar man gedeeld. 'Maar het is waar' zegt ze, 'voor veel Amerikaanse vrouwen is dat onmogelijk. '
'Toen ik tien jaar geleden aan de Columbia Universiteit kwam werken werd me aangeraden nooit over mijn kinderen te beginnen en nooit een vergadering om half negen 's morgens af te zeggen omdat ik mijn kind naar school moest brengen en ook nooit een avond bijeenkomst te missen omdat ik thuis wilde eten met de kinderen. En nog steeds moet je als vrouw oppassen met dat soort dingen. Het rare is dat mannen het wel kunnen zeggen. Een vergadering om half acht 's morgens? - no way! dan moeten de kinderen naar school. Een bijeenkomst na zes uur 's avonds? No - that's family time.' Van mannen wordt dat gepikt. 'Never mind, via een omweg komt zo toch de emancipatie binnen. Maar als vrouwen zich terugtrekken uit de arbeid, dan zijn bedrijven en overheidsinstellingen helemaal niet meer bereid om maar iets te doen om werk en zorg met elkaar te combineren.'

carien@carienkarsten.nl

Carien Karsten

(Deze column verscheen eerder in Opzij, december 2002)