Burn-out is geen rampscenario

Geregeld zie ik cliënten die in verwarring zijn over wat er met hen aan de hand is. Ze hebben zich vanwege slapeloosheid, getob en moeheid bij de bedrijfsarts gemeld, maar kregen geen duidelijke diagnose. Daardoor voelden ze zich niet serieus genomen en gingen ze zelf op zoek. Uit een enquête van de website burnin.nl blijkt dat burnout een doe-het-zelf diagnose is. Op de vraag 'Wie heeft bij u de burnout vastgesteld?' antwoordde 44% van de 1188 opgebrande geënquêteerden dat zij zelf de diagnose stelden. Slechts in 9% van de gevallen deed de bedrijfsarts dat. Onlangs legde een bedrijfsarts van de Arbounie mij uit waarom zij die diagnose niet gauw zal stellen. Al bij het eerste gesprek vertellen mensen haar dat ze burn-out zijn. Ze denken vervolgens dat ze minstens een jaar uitgerangeerd zijn. Dit idee blijkt hen moeilijk uit het hoofd te praten. Daarom kijkt zij vooral naar de klachten. Haar invalshoek is: wat kun je wel, heb je er hulp bij nodig en zo ja welke?
Met de diagnose burn-out is op zichzelf niets mis, maar wel met de verwachting dat de ziekte lang gaat duren. Dat roept de angst op dat je er misschien nooit helemaal vanaf komt. Door die angst raken de stresshormonen verder ontregeld en dat houdt de klachten in stand. In dat geval werkt de diagnose burn-out als een soort doem. Bovendien zal iemand die zich instelt op minstens een jaar ziek zijn, minder geneigd zijn objectief te bekijken wat ze wel of niet kan. Waardoor het herstel minder voorspoedig zal verlopen. En dat is in het nadeel van de werknemer zelf. Want wie langer dan zes weken van het werk verzuimt, heeft minder kans bij dezelfde werkgever terug te keren of ergens anders aan de slag te gaan. Wie langer dan een jaar ziek is, krijgt vaak te maken met met verlies van inkomen. Wie meer dan twee jaar thuisblijft, raakt z'n werk kwijt. Een WAO-uitkering zal in de toekomst niet vaak verstrekt worden aan iemand die lijdt aan burn-out of ander medisch niet aantoonbaar leed, zoals RSI, whiplash en chronische vermoeidheid. Aan het harde criterium van een ziekte die meer dan vijf jaar zal duren, voldoen deze aandoeningen niet. Voor de bewuste patiënten is een doemdiagnose dus een glijbaan richting bijstand.
Terwijl juist bij burn-out snelle interventies binnen een week na ziekmelding succesvol zijn gebleken. Ongeveer 90% van de mensen met burn-out, RSI of rugklachten, kunnen tussen de drie maanden en het jaar, dus voor de WAO-keuring, weer volledig aan de slag.
Wie zo snel mogelijk beter wil worden, moet dus weten dat een burn-out geen rampscenario is. Misschien dat bedrijfsartsen in de toekomst de diagnose dan ook eerder durven te stellen. Want zoals gezegd: met een goede diagnose is niets mis…

carien@carienkarsten.nl

Carien Karsten is psychologe en juriste

Verschenen in het zomernummer van Opzij