Minder ziekteverzuim door vierdaagse werkweek

Voor het eerst sinds jaren daalt het ziekteverzuim en de instroom in de WAO. De verklaring hiervoor is onder andere de recessie. En niet te vergeten: de nieuwe wet Poortwachter, waardoor werkgevers verplicht zijn hun zieke personeel te begeleiden. Als ze hierin falen, moeten ze zelf opdraaien voor de kosten, omdat zieke werknemers dan niet in aanmerking komen voor de WAO. Kennelijk helpt het om via economische prikkels het ziekteverzuim terug te dringen. Zijn er nog meer maatregelen te bedenken om hetzelfde doel te bereiken?
Om die vraag te beantwoorden, moeten we eerst eens kijken naar mensen die in de WAO belanden. In 36 procent van de gevallen is dat vanwege 'psychische problematiek'. Een tiende hiervan betreft ernstige psychische problemen, zoals psychosen. In 90 procent van de gevallen gaat het dus om minder ernstige klachten als depressieve gevoelens, angstaanvallen en burn-out. Volgens onderzoek heeft 80 procent van dit soort psychische klachten met stress te maken. Op grond van deze cijfers kun je veronderstellen dat een op de vier ziekmeldingen te maken heeft met stress.
We mogen ervan uitgaan dat deze verhouding zeker voor vrouwen opgaat. Tenslotte komen er relatief gezien meer vrouwen dan mannen in de WAO en lijden vrouwen vaker aan stress dan mannen. Wil je het ziekteverzuim bij vrouwen verminderen, dan moet je kijken naar ziekmakende factoren voor deze sekse op het werk.

Marlies van Kordelaar onderzocht voor haar doctoraalscriptie aan de faculteit der Gezondheidswetenschappen in Maastricht de risicofactoren van burnout. Ze keek daarvoor onder andere naar stressfactoren voor vrouwen. Dat zijn: gebrek aan ontplooiing en promotiemogelijkheden, lager loon dan mannen met gelijke functie (gemiddeld 7%), beperkte steun van collega's en problemen met de combinatie werk en privé.
Op grond van deze bevindingen valt er veel voor te zeggen om te blijven hameren op de bekende issues als gelijke betaling, beter opvangregeling voor kinderen, leukere werkinhoud, meer autonomie en meer promotiekansen voor vrouwen.
In haar conclusie houdt Van Kordelaar nog een slag om de arm. Ze vraagt zich af of we het verband tussen minder plezierig werk en een hogere uitval door burnout ook anders kunnen verklaren. Het merendeel van de onderzochte opgebrande vrouwen werkte namelijk parttime, variërend van 18 tot 32 uur.
Parttime werk, en met name de halve baan in het anderhalfverdienersmodel, biedt vrouwen weinig uitdaging en inspraakmogelijkheden op het werk. Omdat deze vrouwen zich noch op het werk noch thuis ontplooien, worden ze ontevreden en komen in een neerwaartse spiraal terecht. Als je nu beide seksen vier dagen laat werken, zijn de kansen op leuker werk en promotie eerlijker verdeeld en zal het ziekteverzuim vast en zeker dalen!
Opzij, september 2003