| |
De vaardigheden van het hoofdcentrum
hangen samen met de linkerhersenhelft. Aan de rechterhersenhelft,
waarin de basis ligt voor fantasie, verbeeldingskracht en intuïtie
wordt veel minder aandacht besteed. Terwijl je verbeelding gebruiken
toch ook een belangrijke hoofdactiviteit is. Het buikcentrum wordt
geassocieerd met vitaliteit, instinct en emoties. In onze maatschappij
staat vitaliteit hoog genoteerd. Het is belangrijk dat mensen
energiek en gezond zijn en de reclame over bijvoorbeeld voedingssupplementen
zoomt in op deze behoefte. Het hartcentrum is verbonden met zaken
als genegenheid, liefde en creativiteit.
De harttypen zijn gericht op anderen en hechten veel waarde aan
erkenning door anderen.
Het hartcentrum komt er volgens Hanna Nathans, auteur van Werken
met het enneagram, in onze organisaties bekaaid van af. In tegenstelling
tot wat veel bedrijven beweren - de mens centraal - concentreert
de aandacht zich voornamelijk op het verhogen van de arbeidsproductiviteit
en efficiëntie.
De mens is als werknemer vaak een verbruiksartikel. Het harttype
komt in de moderne organisatie zwaar onder druk te staan en raakt
bij gebrek aan erkenning zijn bezieling kwijt. Type 1, 8 en 9
(zie column Ennagram en burnout voor type 1) zijn buiktypen. Type
2,3 en 4 zijn de harttypen (zie column Te aardig om te werken
voor type 2 en Te hard werken voor type 3. Type 5, 6 en 7 zijn
de hoofdtypen.
In deze column aandacht voor type 4, een harttype.
Type 4
Het liefst werk je als je inspiratie hebt. Je kunt dan door- en
doorgaan. Als in een trance maak je het onderzoek af waarvoor
je bent ingehuurd. Je bent op je best, voelt je in de zevende
hemel. Je geest krijgt vleugels. De tijd verstrijkt zonder dat
je er erg in hebt, je slaat maaltijden over, hebt er geen moeite
mee helemaal op je eentje te zijn, en je kunt bergen verzetten.
Je kijkt een beetje neer op sommige van je collega's, echte kantoortypes.
Ze maken iedere dag van 9
tot 5 uur hun uren, eten braaf hun boterhammen die ze in hun lunchtrommeltje
of in een plastic boterhamzakje hebben meegenomen. Jij maakt van
iedere lunch een feest, als je tenminste luncht. Je zoekt een
mooi plekje op aan het water en eet een pizza die je net bij de
Turk hebt gekocht. Je krijgt tranen in je ogen wanneer twee statige
witte zwanen met hun kleintjes tussen hen in traag en waardig
voorbij zwemmen.
Je raakt helemaal in extase als je de kleine zwaantjes met hun
vliezen ziet peddelen.
Je collega's begrijpen je ontroering niet zo, ze vinden je een
beetje raar, wel bijzonder, artistiek en creatief, maar je bent
niet echt zoals zij zijn. Je valt er een beetje buiten.
Eigenlijk heb je dat je hele leven al ervaren, dat je er niet
echt bij hoort.
Misschien herken je je in het gevoel dat de cabaretier Theo Maassen
neerzette in zijn voorstelling Ruwe pit. Hij vraagt het publiek
of ze het gevoel herkennen van in een vliegtuig stappen en je
een houding proberen te geven op een stoel. Hoe je je benen ook
vouwt, of je ze tegen je borst trekt, in een gangpad laat uitsteken
of licht gebogen houdt, het lukt je niet lekker en ontspannen
te zitten. Je blijft schuiven op je stoel. Zo voelt hij zich nu
altijd.
Herken je dat?
Een ander element is dat je wars bent van regels en routine. Als
je geen inspiratie hebt, neem je het liefst vrij om naar het museum
te gaan, je weet toch dat er niets uit je handen komt.
Die regeltjes dat je twee weken van te voren je vrije dagen moet
opgeven, zijn niets voor jou, want hoe kan je nu twee weken van
te voren bedenken of je die tinteling, die drive in je hebt?In
je werk ben je geliefd vanwege je inlevingsvermogen. Vaak kan
je haarscherp verwoorden hoe iemand die het moeilijk heeft zich
voelt. Een sterke kant van je is dat je angstige mensen kan inspireren
succesvol te zijn.Je houdt je in je leven vaak bezig met wat er
niet is. Er is altijd verlangen. Dat houd je zelf in stand. Dat
je bijvoorbeeld geen vaste relatie hebt, zit je dwars. Maar moeite
ervoor doen, op een contactadvertentie reageren, ho maar. Het
moet vanzelf komen, vind je en ondertussen vangt de werkdruk de
leegte in je leven wel op. Als je niet goed in je vel steekt,
kan je gemakkelijk gevoelens van jaloezie ervaren op alle mensen
die het volgens jou wel gerealiseerd hebben. Ook sociale situaties
wil je weleens vermijden, omdat die je confronteren met een gevoel
van minderwaardigheid. Je voelt schaamte omdat anderen het meer
gemaakt hebben, je niet zo uniek bent als je zelf wel denkt te
zijn. Overigens, gevoelens van wraak, jaloezie of minderwaardigheid
zal je niet gauw laten blijken, je bedekt ze door charme of door
jezelf terug te trekken. Je loopt het risico op burnout, omdat
je de werkdruk nodig hebt om je goed te voelen. je put jezelf
bijvoorbeeld liever uit, dan je eenzaam en jaloers of wanhopig
te voelen.
Ontwikkeling
Het ontwikkelde type 4 is volgens Nathans gelijkmoedig, zelfbewust
en ervaart een vanzelfsprekend gevoel van verbondenheid. Het verlangen
naar iets anders, een andere baan, een andere partner, een andere
woning, een buitenhuisje, een andere auto of nieuwe kleren is
niet meer de drijvende kracht, maar je kunt je vervulling meer
vinden in acceptatie van je leven zoals het nu is. Het hoeft niet
steeds maar anders. De rusteloosheid en opgejaagdheid is verdwenen
uit je bestaan. Waarom heb je dat niet eerder gerealiseerd? Omdat
je als de dood was voor routine en voor daadwerkelijke vervulling
van je behoeftes. 'Het bezit van de zaak is het einde van het
vermaak', was een uitspraak van je vader die je altijd met grote
angst vervulde. Die uitspraak heeft mede je belemmerd om te hechten
en je steeds maar opgejaagd om iets nieuws te starten. Doordat
je geleerd hebt je aandacht op het positieve te richten en niet
meer op te gaan in de toppen en dalen van je gevoelsleven, voel
je je meer heel en verbonden. De behoefte om uniek te zijn, de
schaamte wanneer de werkelijkheid je met je alledaagsheid confronteert,
is verdwenen.
|
|
