Hoe onbaatzuchtigheid kan omslaan in burn-out

Onbaatzuchtig zijn en klaarstaan voor anderen is goed, maar vergroot ook de kans op een burn-out. Hoe kan dat?

Kees werkt hard op school. Hij staat voor de klas, geeft wis- en natuurkundeles en organiseert daarnaast buitenlandreizen voor leerlingen uit havo 4. Dat laatste doet hij nu vooral alleen, er viel iemand weg en er was geen vervanging. Komende week presenteert hij ouders en leerlingen de plannen voor de reis, maar Kees heeft geen tijd gehad de PowerPointpresentatie goed voor te bereiden. Daarom vraagt hij zijn leidinggevende een extra middag vrij. Zijn leidinggevende weigert en de anders zo rustige Kees ontploft. Het is de eerste keer dat hij iets voor zichzelf (nou ja, voor zichzelf?) vraagt, en nu dit.

Kees blaast de presentatie af en is niet van plan om nog iets voor de school te doen. Als hij thuiskomt en het huis nog een troep is omdat zijn vrouw ook laat is, krijgt ook zij een veeg uit de pan. Niemand doet ooit iets, het komt allemaal op hem neer. En wat krijgt hij? Stank voor dank. Hij vertikt het om zich nog uit te sloven, ploft neer op de bank en trekt een flesje bier open. De volgende dag meldt hij zich ziek.

Omslag

Zo’n plotselinge omslag komt vaker voor bij mensen die zich met hart en ziel inzetten voor hun werk. Van medewerkers van goede doelen organisaties is bekend dat ze extra risico lopen om op te branden. Ze investeren veel, doen hun werk met plezier en zijn niet direct uit op erkenning. Maar als die erkenning op een cruciaal moment uitblijft, dan kan de balans tussen inzet en beloning plotseling omslaan in een gevoel van ernstige miskenning. Alsof er een accu is losgekoppeld en de energiemeter in één klap van blauw naar rood zwiept.

Als je je uit eigen beweging helemaal geeft voor je werk, ben je grensoverschrijdend bezig. Niet alleen de grens tussen inspanning en beloning vervaagt, maar ook die tussen werk- en privéleven. Je schept als het ware je eigen universum met zijn eigen ritme en regels. En omdat je het gevoel hebt dat je het allemaal niet doet uit eigenbelang, en ervan overtuigd bent dat anderen er alleen maar beter van worden, ga je ook al snel denken dat anderen jouw regels ook wel zullen onderschrijven. Als blijkt dat dat niet zo is, en je wordt behandeld als iedere willekeurige ander, dan kan je hele bouwwerk zomaar instorten.

Dit betekent niet dat je je maar beter niet onbaatzuchtig moet zijn. Integendeel. Maar om het risico op burn-out te beperken, is het wel verstandig om je verwachtingen over de waardering van anderen op een laag pitje te zetten. Niet iedereen heeft oog voor wat je doet, en wie het wel ziet, is er misschien niet zo enthousiast over als jij dat bent. Houd er rekening mee dat je geen uitzonderingspositie inneemt en dat je alle redelijke en onredelijke reacties op je doen en laten kunt verwachten die anderen ook te beurt valt.

Zorg ervoor dat je ook binnen de euforie van je werk ruimte schept om tot jezelf te komen en aandacht te geven aan dingen waar anderen mee bezig zijn. Ook onbaatzuchtigheid vraagt om een gezond evenwicht.

 

Vorig bericht
Wanneer krijg je last van een trauma?
Volgend bericht
Hoe behandel je een Duracellkonijn met EMDR?

Gerelateerde berichten

No results found

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Fill out this field
Fill out this field
Geef een geldig e-mailadres op.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Menu