Twee vuisten tegen corona-angst

Ook bij coachingsgesprekken duikt het coronavirus regelmatig op. Soms is de paniek zo groot dat behandeling nodig is. 

Nooit eerder werd de toiletruimte bij mijn praktijk zo intensief gebruikt als in de laatste weken. Vrijwel iedere cliënt wast de handen bij binnenkomst. Even de vieze buitenwereld afspoelen. Sommigen smeren hun handen daarna nog in met desinfecterende gel. Ook na afloop van het gesprek loopt menigeen weer naar het toilet.

Met dat gedrag valt voor mij en voor mijn cliënten nog goed te leven. Problematischer wordt het als cliënten hun werk niet meer durven uit te oefenen uit angst op besmetting met het coronavirus. Zoals Ellen. Ze geeft veel lezingen in het buitenland. Maar nu durft ze niet meer te gaan. Stel dat ze straks twee weken in quarantaine moet doorbrengen in een hotel, omdat een andere gast het coronavirus heeft. Dat risico wil ze niet lopen. 

Ook Joke is in paniek. Als teamleider coördineert ze voor haar bedrijf de acties rond het coronavirus. Dat lukt wel. Maar bij elk nieuw bericht over corona slaat de angst haar om het hart. Stel dat ze haar vader besmet. Hij heeft een immuunziekte en behoort duidelijk tot de risicogroep. Ze wil zijn dood niet op haar geweten hebben.  

Inmiddels heb ik een schrijven ontvangen van het NIP, de beroepsvereniging voor psychologen, waarin staat hoe je als psycholoog cliënten kunt helpen die bang zijn voor het coronavirus. Gewoon, zoals je ook met andere angsten omgaat. Eerst moet je bepalen of de angst reëel is en als dat zo is moet je een handelingsperspectief bieden. 

Irreële angst voor besmetting behandel je zoals je ook dwanggedachten behandelt. Bijvoorbeeld door middel van ‘exposure’. Dat betekent dat je een cliënt bewust blootstelt aan waar ze bang voor is. Vervolgens laat je de cliënt inzien en ervaren dat dat niet zal gebeuren. 

Cognitieve gedragstherapie kan ook goed werken in dit soort gevallen. Je leert de cliënt dan de angst rationeel te benaderen. Bijvoorbeeld door iemand in te laten inzien dat je meer kans loopt om een verkeersongeluk te krijgen, dan om het coronavirus op te lopen. En dan laat je van alles uit angst voor het virus, terwijl je wel aan het verkeer blijft deelnemen. Dat is niet logisch. 

Een derde aanpak die het NIP aanraadt, is Acceptance and Commitment Therapy (ACT): accepteer dat je niet overal controle over hebt en doe wat je normaal ook doet.

Bij Ellen is de angst om besmet te worden als ze naar een besmettingshaard gaat reëel. Maar als ze naar een veilig gebied gaat, kan ze het erop wagen. Dat lijkt geen onverantwoordelijk gedrag. Zij was snel geholpen met een beetje rationeel denken.

Bij Joke pakte ik het anders aan en koos ik voor een op contraconditionering gebaseerde oefening om als het ware haar brein te resetten. Dat werkt zo. 

  1. Je concentreert je op de naarste voorstelling die je je maakt over het gevolg van het coronavirus en balt je linkervuist. Geef dan op een schaal van 0-10 aan hoe naar dit voelt. Laat na een halve minuut concentratie op dit moment je linkervuist los. Wapper even met je hand zodat die weer ontspannen voelt.
  1. Concentreer je op een mooi moment en bal je rechtervuist. Het mooie moment kan van alles zijn, het gevoel van voldoening als je een lastig project hebt afgerond, een concert, festival, een mooie natuurervaring of een fijne yogales. Concentreer je een halve minuut op dit mooie moment, duid het aan met een kernwoord. Dit gevoel wil je je blijven herinneren, je prent het goed in je geheugen. Maak dan je rechtervuist los door je hand even heen en weer te schudden.
  2. Je haalt weer de nare voorstelling over het coronavirus op, maar balt nu tegelijkertijd je rechtervuist. Met het ballen van je rechtervuist komt het fijne gevoel weer naar boven. Hoe naar is nu het nare toekomstbeeld van 0-10? Als die nog geen 0 is, herhaal dan deze stappen een paar keer. Zodra de herinnering niet meer naar voelt, vraag je je af wat je van deze oefening hebt geleerd. Zo prent je de betekenis van wat je net hebt ervaren goed in je geheugen. Je kunt er bijvoorbeeld van geleerd hebben dat het onzin is je te schamen voor je angsten, dat je net zo menselijk bent als ieder ander. En dan over gaan tot de dingen van de dag. Je besluit dat je je leven niet door je angst laat verpesten. 

Overigens zijn er ook cliënten die blij zijn met de dreiging van het coronavirus. Zoals Alan. Het is nog nooit zo rustig geweest in de kroeg waar hij graag zijn cocktail drinkt. Je kunt er nu echt fijne gesprekken voeren.  

Vorig bericht
Weg met de sleur
Volgend bericht
Coronastress bestrijden

Gerelateerde berichten

Niets gevonden.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Fill out this field
Fill out this field
Geef een geldig e-mailadres op.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Menu