Iedereen heeft wel een nare ervaring gehad. Maar hoe verwerk je die op een goede manier? Psychotherapeut Carien Karsten boekt goede resultaten met de krantenkopmethode

Een partner die je verlaat, een collega die ernstig ziek wordt, een dreigende nieuwe lockdown: iedereen maakt nare dingen mee. Hoe ga je daar het best mee om? Je verdriet delen? Hulp zoeken? Rouwen en dan weer doorgaan? Flink zijn en niks laten merken? Het kan allemaal helpen. Waar het om gaat, is dat de nare herinnering je niet meer in de greep houdt. Dat krijg je ook voor elkaar door direct de geheugenfunctie van je brein te beïnvloeden, bijvoorbeeld met de krantenkopmethode.

Gabriela (25) sliep slecht, kon zich moeilijk concentreren en werd steeds vergeetachtiger. Thuis zat ze apathisch op de bank. Op een gegeven moment kon ze zich niet meer herinneren welke klanten ze op een dag had gezien. Dat was voor haar het signaal om hulp te zoeken.

Ze vertelt me dat het allemaal begon nadat ze op vakantie had meegemaakt dat iemand uit haar voetbalelftal met kitesurfen was overleden doordat het kiteboard met een klap tegen haar hoofd was geslagen. Dat drama kwam iedere nacht in haar dromen terug. De ene keer vanuit het perspectief van de traumachirurg die met een helikopter op het strand landde, de volgende keer vanuit het perspectief van een medesurfer die de hulpdienst belde, en ook vanuit het perspectief van de zus van de kitesurfer die hartverscheurend bleef huilen. Iedere keer als ze uit zo’n droom wakker werd, kon ze daarna niet meer slapen.

Eén sessie

Ik heb bij Gabriela de zogenoemde krantenkopmethode toegepast. Dat werkte goed. In één sessie heeft ze de nare gebeurtenis een plek kunnen geven, waardoor ze nu de meeste nachten doorslaapt.

De methode werkt als volgt: je vat de nare gebeurtenis als het ware samen in een krantenkop. Bijvoorbeeld: Dramatisch einde voetbalweekend. Of: Voetbalster ziet teamgenoot verongelukken. Of: De zee eist opnieuw een slachtoffer.

Waar het om gaat, is dat je de akelige gebeurtenis wel oproept (via de krantenkop), maar er niet te veel in opgaat, waardoor de adrenalinespurt die je normaal krijgt bij het oproepen van een traumatische ervaring achterwege blijft. Hierdoor schep je ruimte voor een alternatieve, positieve ervaring die de negatieve ervaring verzacht.

Nadat Gabriela de krantenkop had geformuleerd, vroeg ik haar naar een positieve ervaring van de laatste tijd. Ze zei dat ze graag aan atletiek doet, dat ze het ook fijn vindt om te tennissen en dat ze graag met vriendinnen gaat stappen. ‘Maar waar ik echt helemaal in op kan gaan’, zei ze toen, ‘is dimsum maken.’

In detail vertelde ze hoe ze die gefrituurde of gestoomde Chinese hapjes fabriceert. Ik vroeg haar om daar met haar gedachten bij stil te staan en tegelijkertijd afwisselend met beide handen op haar bovenbenen te trommelen. Om de paar seconden vroeg ik haar met de ogen te knipperen. 

Negatieve emotie

Het idee achter het knipperen met de ogen is dat het brein in de offlinestand komt en dat daardoor ruimte ontstaat voor verwerking van de negatieve emotie. Vaak melden mensen dat het geheugen zo in beslag wordt genomen door de positieve ervaring dat ze de akelige gebeurtenis moeilijk kunnen terughalen.

‘Wat is er veranderd?’, vroeg ik na zo’n vijf minuten. ‘Ik zie nu vooral hoe iedereen elkaar na afloop van dat ongeluk heeft gesteund en hulp heeft geboden’, zei Gabriela.

Een week na de behandeling appte ze: ‘De eerste dagen na de sessie sliep ik nog niet veel beter. Totdat ik ineens een nacht van 12 uur maakte, zonder extreme dromen of wakker liggen. Ik voelde me bijna herboren. De nacht erna gebeurde dat nog een keer.’

Twee weken later mailde ze dat het goed voelt en ze nu niet nog een sessie nodig heeft: ‘Ik heb langere periodes van fijne doorslaapnachten met dan soms een nacht minder. Goede stappen dus.’

Heb je zelf een nare ervaring meegemaakt die je niet meer loslaat? Probeer dan dezelfde stappen te volgen. Vat de ervaring samen in een krantenkop. Sta er verder niet bij stil. Concentreer je in detail op een positieve ervaring van de laatste tijd, klop afwisselend met je handen op je benen en knipper om de paar seconden met je ogen. Houd dit een paar minuten vol. Maak je hoofd weer leeg. Haal een paar keer rustig adem en ga dan weer terug naar de krantenkop van de akelige gebeurtenis. Wat is er veranderd? Herhaal de oefening een paar keer als dat nodig is. En natuurlijk, experimenteer eerst met ‘lichte’ nare ervaringen, voordat je dit op meer heftige ervaringen toepast.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Fill out this field
Fill out this field
Geef een geldig e-mailadres op.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Menu